RNG (γεννήτρια τυχαίων αριθμών)
Το RNG (Random Number Generator, γεννήτρια τυχαίων αριθμών) είναι το λογισμικό ή το υλικό που παράγει αριθμούς χωρίς προβλέψιμο μοτίβο, και από αυτούς ένα ψηφιακό παιχνίδι καζίνο αποφασίζει κάθε αποτέλεσμα. Σε έναν κουλοχέρη ορίζει πού σταματούν οι τροχοί, ενώ στην ψηφιακή ρουλέτα ορίζει σε ποια θέση καταλήγει η μπίλια.
Το RNG δεν καθορίζει πόσα επιστρέφει το παιχνίδι μακροπρόθεσμα. Αυτό το ορίζει ο πίνακας πληρωμών, δηλαδή το RTP, και οι δύο έννοιες μπερδεύονται συνεχώς σε κριτικές και φόρουμ.
Πώς υπολογίζεται ένας τυχαίος αριθμός
Στα διαδικτυακά καζίνο χρησιμοποιείται σχεδόν πάντα ψευδοτυχαία γεννήτρια (PRNG): ένας αλγόριθμος που ξεκινά από μια αρχική τιμή, το seed, και με κάθε κλήση υπολογίζει την επόμενη κατάστασή του. Η ακολουθία είναι ντετερμινιστική, άρα όποιος γνωρίζει seed και αλγόριθμο μπορεί να την αναπαράγει. Γι’ αυτό η ασφάλεια κρίνεται από το πόσο δύσκολο είναι να μαντέψει κανείς την κατάσταση.
Το πρότυπο GLI-19 της Gaming Laboratories International ζητά η γεννήτρια που καθορίζει αποτελέσματα να είναι κρυπτογραφικά ισχυρή. Πρακτικά, ακόμη και με γνώση των προηγούμενων τιμών, η πρόβλεψη των επόμενων πρέπει να είναι υπολογιστικά ανέφικτη. Το ίδιο πρότυπο απαγορεύει το seed να προέρχεται μόνο από την ώρα και ζητά περιοδική ανανέωση της κατάστασης με εξωτερική εντροπία.
Μετρά επίσης η περίοδος, δηλαδή πόσες τιμές βγάζει η γεννήτρια πριν αρχίσει να επαναλαμβάνεται. Ο Mersenne Twister MT19937, ο γνωστότερος αλγόριθμος γενικής χρήσης, έχει περίοδο 219937 – 1, αριθμό με περίπου έξι χιλιάδες ψηφία. Η εσωτερική του κατάσταση όμως είναι μόλις 624 λέξεις των 32 bit, και όποιος παρατηρήσει 624 διαδοχικές εξόδους μπορεί να την ανασυνθέσει. Ο αλγόριθμος αυτός, χωρίς πρόσθετη προστασία, δεν καλύπτει την απαίτηση κρυπτογραφικής αντοχής.
Μεγάλη περίοδος και απρόβλεπτη ακολουθία είναι δύο διαφορετικές ιδιότητες.
Από τον αριθμό στο αποτέλεσμα του γύρου
Η γεννήτρια σπάνια βγάζει αριθμό στη μορφή που χρειάζεται το παιχνίδι. Μια έξοδος 32 bit κινείται από 0 έως 4.294.967.295, ενώ η ευρωπαϊκή ρουλέτα έχει 37 θέσεις, οπότε ο αριθμός πρέπει να αντιστοιχιστεί σε αυτό το μικρό εύρος.
Ένα παράδειγμα με τη ρουλέτα
Η πρόχειρη λύση είναι να κρατήσει κανείς το υπόλοιπο της διαίρεσης με το 37. Το 232 όμως δεν διαιρείται ακριβώς με το 37 και αφήνει υπόλοιπο 7, άρα οι θέσεις 0 έως 6 θα είχαν μία πιθανή τιμή παραπάνω από τις άλλες 30. Για τον παίκτη η απόκλιση είναι αμελητέα, για τον ελεγκτή είναι μεροληψία. Η συνήθης διόρθωση απορρίπτει κάθε έξοδο από 4.294.967.289 και πάνω και ζητά νέο αριθμό, πρακτική που το GLI-19 επιτρέπει ρητά ώστε να εξαλειφθεί η μεροληψία.
Στον κουλοχέρη ισχύει η ίδια λογική: ο αριθμός αντιστοιχίζεται σε θέση στάσης κάθε τροχού, και η πιθανότητα ενός συμβόλου εξαρτάται από τις θέσεις που του δίνει ο σχεδιασμός, όχι από όσα φαίνονται στην οθόνη.
Στο live casino ο παίκτης βλέπει πραγματικό τροχό ή πραγματική τράπουλα, οπότε το αποτέλεσμα δεν βγαίνει από RNG. Το GLI-19 σημειώνει ότι τέτοιες φυσικές συσκευές μπορεί να χρησιμοποιούν RNG σε δευτερεύοντα ρόλο, για παράδειγμα στην ταχύτητα περιστροφής.
RNG και οι όροι που μπερδεύονται μαζί του
Ο πίνακας χωρίζει το RNG από τις έννοιες με τις οποίες συγχέεται συχνότερα. Οι ορισμοί ακολουθούν το πρότυπο GLI-19 και τη δημοσιευμένη τεκμηρίωση των αλγορίθμων.
| Όρος | Τι σημαίνει | Σχέση με RNG |
|---|---|---|
| PRNG | Αλγόριθμος που παράγει ακολουθία από seed | Η συνήθης μορφή RNG στο online καζίνο |
| Hardware RNG | Τυχαιότητα από φυσικό φαινόμενο | Πηγή εντροπίας για το PRNG |
| Seed | Αρχική τιμή της ακολουθίας | Όχι μόνο από την ώρα, κατά το GLI-19 |
| RTP | Μακροπρόθεσμη επιστροφή του πίνακα πληρωμών | Ορίζεται από τα μαθηματικά, όχι από το RNG |
| Διακύμανση | Διασπορά των κερδών γύρω από το RTP | Ορίζεται από τον σχεδιασμό του παιχνιδιού |
| Provably fair | Επαλήθευση γύρου από τον παίκτη μέσω hash | Εναλλακτικό μοντέλο εμπιστοσύνης |
Πιστοποίηση RNG και ο μύθος του «ζεστού» κουλοχέρη
Την πιστοποίηση την κάνουν ανεξάρτητα εργαστήρια, όπως η GLI και η eCOGRA. Σύμφωνα με τη στρατηγική ελέγχου της βρετανικής Gambling Commission, το εργαστήριο διαβάζει τον πηγαίο κώδικα και εκτελεί στατιστικές δοκιμές στις ωμές εξόδους και στα κλιμακωμένα αποτελέσματα.
Το GLI-19 απαριθμεί δοκιμές όπως chi-square, runs και serial correlation, και ζητά τα αποτελέσματα να αξιολογούνται συνολικά σε επίπεδο εμπιστοσύνης 99%. Ποιες δοκιμές θα εφαρμοστούν το επιλέγει το εργαστήριο κατά περίπτωση. Οι ακριβείς απαιτήσεις διαφέρουν ανά δικαιοδοσία, και για την Ελλάδα, όπου εποπτεύει η ΕΕΕΠ, δεν εντοπίσαμε δημοσιευμένη λίστα τεχνικών απαιτήσεων για RNG. Διαφέρει επίσης από operator σε operator το αν και πού δημοσιεύεται το πιστοποιητικό.
Από την ανεξαρτησία των γύρων προκύπτει η απάντηση στον γνωστότερο μύθο. Ένας κουλοχέρης που «δεν έχει δώσει» εδώ και 500 γύρους δεν βρίσκεται πιο κοντά σε κέρδος, γιατί το GLI-19 ορίζει ότι η γνώση προηγούμενων αποτελεσμάτων δεν δίνει πληροφορία για τα επόμενα. Με RTP 96%, η αναμενόμενη επιστροφή είναι 96 € ανά 100 € στοιχήματος σε πάρα πολλούς γύρους, και αυτό δεν λέει τίποτα για τον επόμενο.
Η γεννήτρια δεν θυμάται, και κανένα σύστημα ποντάρισμα δεν μπορεί να της το υπενθυμίσει.
